Nga bắt đầu chạy đua vệ tinh tầm thấp với Starlink

Nga bắt đầu chạy đua vệ tinh tầm thấp với Starlink khi phóng thử thành công nhiều vệ tinh để biến vùng trời rộng 17000 km2 của mình thành cuộc chiến với về internet vệ tinh tốc độ cao.

Dự án vệ tinh tầm thấp do Roscosmos và các ông lớn của Nga triển khai vào 12/2025, hứa hẹn sẽ xóa sổ các khu vực của Nga chưa tiếp cận được dịch vụ internet. Liệu đây có phải là cú phản đòn của Moscow trước sự bao vây của các vệ tinh do Starlink đang triển khai trên bầu trời của mình và Ukcraina

Vệ tinh tầm thấp trở thành mục tiêu chiến lược của Nga ?

Với diện tích hơn 17 triệu km², việc triển khai internet đến hầu hết lãnh thổ là gần như không thể. Các trạm di động, cáp quang truyền thống chỉ đạt khoảng 80-90% lãnh thổ, để lại những chỗ lõm của internet quốc gia, khiến cho người dân vùng sâu, vùng xa, hải đảo không thể tiếp cận.

Để giải quyết vấn đề này, Cơ quan Vũ trụ Liên bang Nga (Roscosmos) cùng nhiều doanh nghiệp trong nước đã cho ra đời dự án cụm vệ tinh LEO do công ty Bureau 1440 (hay Buro 1440) sản xuất.

Theo ông Yury Borisov, Giám đốc Roscosmos, việc sản xuất và phóng thử hàng loạt bắt đầu từ ttháng 12/2025 hoặc muộn nhất là tháng 1/2026. Giai đoạn đầu tiên với 6 vệ tinh tầm thấp sẽ là bước thử nghiệm trước khi phóng hơn hàng trăm vệ tinh khác nhau.

Dự án mục tiêu không chỉ phủ sóng những vùng internet chưa thể tiếp cận mà còn giảm phụ thuộc vào công nghệ nước ngoài, đặc biệt hệ thống Starlink đang được cả Nga và Ukcraine phục vụ cho căng thẳng địa chính trị.

Kế hoạch được thực hiện theo mục tiêu cụ thể từng giai đoạn. Đến cuối năm 2025, Nga sẽ sở hữu 16 vệ tinh tầm thấp đầu tiện của chòm sao Buro 1440 bằng tên lửa Soyuz-2, đánh dấu từ việc thử nghiệm sang việc triển khai thực tế.

Một số nguồn tin quốc phòng cho hay, Số lượng có thể hơn 300 vệ tinh chỉ trong giai đoạn đầu, với mục tiêu là hơn 15000 vệ tinh trong giai đoạn 5 năm để tạo thành mạng lưới dày đặc ở độ cao 500-2.000km.

Việc doanh nghiệp tư nhân như Bureau 1440 và Geoscan (một nhà sản xuất máy bay không người lái) đã chỉ ra rằng mô hình hợp tác giữa nhà nước – tư nhân giúp đẩy nhanh quá trình sản xuất vệ tinh tầm thấp trong thời gian ngắn.

Geoscan cũng đang lên kế hoạch cho các chòm sao vệ tinh thực hiện cho việc lập bản đồ Trái Đất và thông tin liên lạc, kết nối thêm cho hệ thống chính.

Lịch trình triển khai việc phóng vệ tinh không nhất quán tùy theo tiến độ, các mốc thời gian diễn ra có thể phụ thuộc vào chính quyền và linh kiện sản xuất vệ tinh hàng loạt.

Vệ tinh tầm thấp Nga có nhái công nghệ Starlink 

Với tên gọi là Starlink Nga, hệ thống vệ tinh mới này được sao chép một số công nghệ tương tự tiên tiến trên vệ tinh tầm thấp của Elon Musk như truyền thông laser, sóng vô tuyến tốc độ cao và phần mềm duy trình kết nối liên tục được tự động hóa.

Khác biệt ở đây hiện tại là do Starlink đã có hơn 7000 vệ tinh phục vụ quy mô toàn cầu thì mục tiêu của Nga chỉ phục vụ phủ sóng 100% phạm vi lãnh thổ quốc gia, bao gồm cả Bắc Cực, nơi có khí hậu khắc nghiệt.

Bureau 1440 có nhiều kinh nghiệm khi thi công nhiều dự án vũ trụ, doanh nghiệp tư nhân Nga cam kết phát triển hệ thống “phản ứng công nghệ toàn diện” đối đầu với các thiết bị vệ tinh của nước ngoài.

Đại sứ quán Nga tại Nam Phi cũng khẳng định đây là “chòm sao Internet băng thông rộng” riêng, sẽ hỗ trợ tốc độ truy cập tối thiệu đến 100 Mbps cho người dùng sử dụng dịch vụ này.

Lợi ích và thách thức đối với công nghệ vệ tinh Nga

Đối với người dân Nga dự án sẽ mang đến lợi ích cho phục vụ các doanh nghiệp chính phủ từ giáo dục, y tế từ xa và giải trí ở vùng sâu.

Về kinh tế thì nó phục vụ cho việc tiếp cận internet ở các khu vực khó tiếp cận như các giàn khoan dầu khí, nông nghiệp, logictis ,,, giúp người dùng truy cập internet và xác thực dữ liệu theo thời gian thực.

Thách thức chính là rủi ro về vấn đề chi phí phóng thử vệ tinh còn cao và đồng thời và quy định quốc tế về quỹ đạo LEO đồng thời còn gặp rủi ro các vệ tinh va chạm với nhau trên vùng trời.

Nga đang khuyến khích các doanh nghiệp tư nhân & vũ trụ phối hợp với nhau để liên tục cải thiện quá trình đẩy vệ tinh lên bầu trời nhằm giảm chi phí sản xuất & đưa vào vận hành.

Với việc sẽ phóng vệ tinh cuối năm, Nga khẳng định mình trong cuộc đua vệ tinh tầm thấp mega-constellation toàn cầu.

Dự án không chỉ khẳng định về mặt công nghệ vũ trụ mà còn khẳng định quyền lực, tự chủ quốc gia để giúp Nga nhanh chóng bắt kịp và vượt qua các đối thủ như Starlink hay OneWeb.

Chỉ cần thành công trong việc phóng hàng loạt vệ tinh tầm thấp, Nga sẽ chính thức trở thành quốc gia kết nối không biên giới ngay trên chính lãnh thổ 17 triệu Km2 của mình.